İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan’dan Özeleştiri: “Halka Karşı Davranış Biçimimizi Değiştirmeliyiz”

İRAN / TEKHA

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ülkede devam eden toplumsal huzursuzluk ve ekonomik darboğaza ilişkin dikkat çekici açıklamalarda bulundu. İran İslam Devrimi’nin 47. yılı dolayısıyla düzenlenen törende konuşan Pezeşkiyan, devletin halkla kurduğu ilişkide köklü bir zihniyet değişimine ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.

“Halk Memnun Olmazsa Azınlığın Mutluluğu Fayda Etmez”

Bakanlar Kurulu üyelerinin de hazır bulunduğu törende adalet vurgusu yapan Pezeşkiyan, halkın geniş kesimlerinin duyduğu memnuniyetsizliğin görmezden gelinemeyeceğini belirtti. Pezeşkiyan, devlet yetkililerine hitaben şu ifadeleri kullandı:

“Eğer halk genel olarak memnun olmazsa belirli bir azınlığın memnuniyetinin hiçbir faydası olmaz. Adalet ilkesiyle hareket eden bir hükümeti ve milleti hiçbir güç yıkamaz. Halka karşı davranış biçimimizi değiştirmemiz gerekiyor. Onları emir verdiğimiz kimseler olarak değil hizmet sunduğumuz kimseler olarak görmeliyiz.”

Konuşma tarzına yönelik daha önce aldığı uyarılara da değinen Pezeşkiyan, “Peki neler söylemeliyim? Bu yapılması gerekenleri zaten yapmış olmalıydık. Sergilediğimiz tutum ile yerine getirmemiz gerekenler uyumlu olsaydı süreç acı bir hale gelmezdi.” dedi.

Rant ve Ekonomik Adaletsizlik Eleştirisi

Toplumdaki gelir adaletsizliğine ve imtiyazlı gruplara sert eleştiriler yönelten İran Cumhurbaşkanı, kaynakların adil dağıtımı için kolektif bir çaba çağrısında bulundu:

“Bazı kişilerin ‘rant yoluyla’ büyük servetler elde ederken, halkın geniş kesimlerinin geçim sıkıntılarıyla boğuşması kabul edilemez. Ayrıcalıkçılığın ortadan kaldırılması ve kaynakların adil dağıtılması için Meclisin, din adamlarının, siyasetçilerin ve sivil toplum örgütlerinin samimi desteğine ihtiyaç duyuyoruz.”

Pezeşkiyan, barışçıl protestocuların sesinin duyulması gerektiğini hatırlatarak, yöneticilerin sorumluluktan kaçamayacağını ifade etti.

Dış Müdahale İddiası: “Trump ve Netanyahu Silahlandırıyor”

Protestoların şiddet eylemlerine evrilmesi konusunda dış güçleri suçlayan Pezeşkiyan; ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve bazı Avrupa ülkelerinin olayları kışkırttığını öne sürdü. Pezeşkiyan, provokasyon iddialarına ilişkin şunları söyledi:

“Bununla birlikte halk arasında ayrışma meydana getirmek istediler. Normal protestocu eline silah almaz, emniyet güçlerini öldürmez ve ambulanslar dahil hiçbir yeri ateşe vermez. Herkes biliyor ki mesele yalnızca toplumsal protestolar değildi. Mevcut sorunlarımızı kullanarak toplumu kışkırtıyorlar ve toplumu bölmek istiyorlar.”

İran’daki Gösterilerin Bilançosu

İran’da 28 Aralık 2025’te Tahran Büyük Çarşı’da başlayan ve kısa sürede ülke geneline yayılan gösterilerde ağır bir bilanço ortaya çıktı. 8 Ocak’ta Tahran’da şiddetlenen olaylar sonrası internet erişimi kısıtlanırken, resmi verilere göre can kayıpları bini aştı.

İran Şehit ve Gaziler Vakfı’nın 21 Ocak tarihli verilerine göre, olaylarda güvenlik güçleri ve siviller dahil toplam 3 bin 117 kişi hayatını kaybetti. Hayatını kaybedenlerden 2 bin 427’sinin “silahlı terör grupları” tarafından öldürüldüğü savunulurken, geri kalan 690 kişi hakkında detaylı bilgi verilmedi.